ورود به سایت

نظام بودجه ريزي جهاددانشگاهي

بودجه شاهرگ حياتي هر سازماني مي باشد, زيرا سازمانها تمام فعاليتهاي مالي خود, اعم از كسب درآمد و پرداخت هزينه ها براي اجراي برنامه هاي متعدد و متنوع خود را در چارچوب بودجه انجام مي دهند. بنابراين بودجه آئينه تمام نماي همه برنامه ها و فعاليتهاي سازمان بوده و نقش بسيار مهم و حياتي در توسعه سازمانها ايفا مي كند.

خوشبختانه طي سالهاي اخير در جهاد دانشگاهي, بدلايل متعدد از جمله گستردگي حجم فعاليتهاي اين نهاد در سطح كشور, نزديكي به نقطه سربه سري منابع و مصارف و... لزوم به برنامه ريزي در سطح سازمان احساس شده است و برنامه ريزي بعنوان يكي از اولويتهاي اساسي اين نهاد مطرح شده است. بنحويكه در جهاد دانشگاهي بر اساس نظام برنامه ريزي مصوب بهمن ماه 1376 بودجه سالانه بايد بر مبناي برنامه سالانه، برنامه سالانه بايد بر مبناي برنامه سه ساله تهيه شوند.

همزمان با آغاز برنامه چهارم توسعه جهاد دانشگاهي (1389-1387) مقدمات تصويب سند جايگاه جهاد دانشگاهي در چشم انداز بيست ساله جمهوري اسلامي ايران فراهم شد. پس از تصويب اين سند در تيرماه 1386 برنامه هاي بلند مدت جهاد دانشگاهي براساس سند چشم انداز تهيه مي‌شوند.

 در این میان بودجه به عنوان آئینه تمام نمای  برنامه ها و عملیات اين نهاد، نقش مهمی را در این زمینه (تحقق اهداف و استراتژی های برنامه) بر عهده خواهد داشت.

اگرچه پس از تصويب نظام برنامه ريزي جهاد‌دانشگاهي، اين نهاد داراي چهار برنامه مصوب بوده است اما اجراي اين برنامه ها با توجه به وضعيت خاص اين نهاد از لحاظ تعدد فعاليت، پراكندگي جغرافيايي، هيچگاه به طور كامل ميسر نگرديده است و هميشه بحث مغايرت بودجه هاي سالانه با برنامه هاي ميان مدت به دليل وجود دلايل عديده اي چون عدم ارسال به موقع جداول مبنا از سوي واحدها ، فقدان اولويت بندي ها و نبود شاخص هاي بخشي مطرح بوده است.

اما با توجه به بررسي و شناخت صورت گرفته از معايب بودجه ريزي در جهاد دانشگاهي، تدوين نظام بودجه ريزي از سال 1388 در دستور كار دفتر بودجه، تشكيلات و روشها قرار گرفت.

 

1- روش تدوين بودجه ريزي

بودجه ريزي را فرآيند تخصيص منابع محدود به نيازهاي نامحدود مي نامند. بودجه، هدف ها و راهبردها را به صورت عبارت هاي مالي در مي‌آورد و راه اجراي برنامه و كنترل پيشرفت آن ها را نشان مي دهد.

1-1 انواع بودجه ریزی:

- بودجه ریزی متداول: طبق این روش هزینه ها نباید از اعتبارات تخصیصی فراتر رود.

- بودجه ریزی برنامه ای: در این شیوه عملیات دستگاه های اجرایی به شکل برنامه کار تنظیم می شود(طبق برنامه جلو می روند)

- بودجه ریزی عملیاتی: نوعی بودجه ریزی برنامه ای پیشرفته است. بر طبق اصول خاصی استوار است مثل روش اندازه گیری کارو قیمت های تمام شده.

از آنجا كه بودجه سالانه جهاد دانشگاهي بر مبناي برنامه سالانه پيش بيني مي‌شود و  مشتمل بر بودجه عمومي دولت (جاري و عمراني)، بودجه درآمدهاي اختصاصي واحدهاي تابعه، شركتها و موسسات وابسته مي‌باشد لذا از ميان روشهاي مختلفي كه براي بودجه ريزي وجود دارد، روش بودجه ريزي برنامه‌اي به عنوان روشي كه متضمن مشاركت سطوح مختلف سازماني است به عنوان روش بهينه انتخاب گرديده است.

اين روش از سويي به دليل گردش آسانتر اطلاعات، تبادل نظر با دست اندركاران فعاليتهاي مختلف و علاقه‌مند شدن آنها به تدوين بودجه ريزي و از سوي ديگر به دليل ساختار خاص تشكيلاتي جهاد دانشگاهي و استقلال نسبي واحدهاي زير مجموعه كاراتر به نظر مي‌رسد.

 

2-  فرآيند بودجه ریزی در جهاد دانشگاهي:

بخشي از بودجه كل جهاد دانشگاهي كه تحت عنوان درآمدهاي اختصاصي مطرح است ، حاصل فعاليت‌هاي واحدها ، پژوهشكده‌ها، سازمانها و مراكز وابسته به جهاد دانشگاهي مي‌باشد و با توجه به اينكه از سال 1382 ، واحدها، پژوهشكده‌ها، سازمانها و مراكز وابسته به جهاد دانشگاهي ملزم به ارائه پيش‌بيني برنامه‌هاي خود در محدوده بودجه اختصاصي (اعم از منابع و مصارف) مي‌باشند؛ اهميت پيش بيني بودجه در جهاد دانشگاهي بيش از پيش نمايان مي گردد.

 بودجه ريزي جهاد دانشگاهي به 4 فاز زير دسته‌بندي مي‌شود:

فاز يك: تهیه و تنظیم و تدوين ماده واحده بودجه

فاز دو: تصویب بودجه توسط هيات امناء

فاز سه: اجرای بودجه

فاز چهار: نظارت، كنترل و ارزيابي عملكرد بودجه

 

1-2 تهیه و تنظیم و تدوين ماده واحده بودجه :

اين مرحله در حقیقت اساسی‌ترین و پیچیده ترین و در عین حال فنی ترین مرحله از مراحل چهارگانه بودجه ریزی است كه  شامل كليه عمليات مربوط به تهيه, ارزيابي, طبقه بندي و تنظيم اطلاعات بودجه اي مي باشد.

در اين مرحله هر ساله دفتر بودجه ، تشكيلات و روشها به منظور تطبيق و هماهنگي با برنامه توسعه جهاد دانشگاهي، پس از هماهنگي و اخذ نظرات حوزه‌ها دستور العمل پيش بيني بودجه سالانه به همراه فرم هاي مربوطه را جهت ارسال به و احدها آماده مي‌نمايد.

در مرحله بعدي دفتر بودجه، تشكيلات و روشها بودجه‌هاي پيش بيني شده توسط واحدها را اخذ كرده و ضمن بررسي و رفع ايرادات، آن را جهت اعلام نظر به حوزه‌هاي ذيربط ارسال مي‌نمايد.

در هر حوزه دفاتر برنامه ريزي، بودجه سالانه را  با برنامه توسعه واحدها مورد مطابقت قرار داده و پس از بررسي و اصلاحات لازم آنرا به دفتر بودجه ، تشكيلات و روشها باز مي‌گردانند.

پس از اين مرحله پيشنهاد اوليه ماده واحده بودجه سالانه، توسط دفتر بودجه، تشكيلات و روشها آماده و جهت طرح در هيات امناء به رئيس جهاد دانشگاهي ارسال مي‌گردد. هيات امناء به عنوان بالاترين ركن جهاد دانشگاهي (طبق اساسنامه جهاد دانشگاهي) بعد از بررسي ماده واحده بودجه اگر نياز به بررسي مجدد داشته باشد پس از اعمال نظر آنرا جهت اصلاح بازمي‌گردانددر غير اين صورت بودجه را تصويب مي‌نمايد.

 

  

 

2-2 تصویب بودجه توسط هيات امناء :

منظور ازاين مرحله تصويب بودجه پيشنهادي توسط هيات امناء مي باشد. تصويب بودجه به مفهوم تائيد و تجويز برنامه هاي مالي جهاد دانشگاهي به وسيله هيات امناء است. در اين مرحله, بودجه مصوب قبل از شروع سال مالي اجراي آن, به صورت مصوب در مي آيد و جهت اجرا به واحدهاي زير مجموعه ابلاغ مي گردد.

 

3-2 اجرای بودجه :

اجراي بودجه كليه مراحلي را شامل مي شود كه جهت وصول درآمدها و ساير منابع تامين اعتبار ازيك طرف و مصرف اعتبارات پيش بيني شده و مصوب از طرف ديگر به مورد اجرا گذاشته مي شوند.

 

4-2 نظارت، كنترل و ارزيابي عملكرد بودجه :

نظارت بر بودجه به معني كنترل مالي و قانوني نحوه اجراي بودجه مصوب و ارزيابي نتايج حاصل از اجراي بودجه است. وظيفه نظارت و كنترل بودجه بر عهده اداره كل امور مالي و دفتر بودجه، تشكيلات و روشها با همكاري و هماهنگي دفاتر برنامه ريزي حوزه ها مي‌باشد.

 

3- زمانبندي بودجه ريزي در جهاد دانشگاهي

تهيه دستورالعمل و فرم هاي پيش بيني بودجه سالانه همه ساله توسط دفتر بودجه ، تشكيلات و روشها آغاز مي‌شود و برنامه زماني آن بشرح زير است.

 

1- تهيه پيشنهاد اوليه فرم هاي بودجه به همراه دستورالعمل تكميل آنها

تا 15 آبانماه

2- ارسال فرم هاي بودجه به حوزه‌هاي ذيربط جهت بررسي و اعلام نظر

تا 25 آبانماه

3- اخذ نظرات حوزه‌ها و جمع بندي آن جهت ارسال به واحدها

تا 30 آبانماه

4- ارسال بخشنامه بودجه به همراه دستورالعمل و فرم‌هاي مربوط به واحدهاي تابعه

تا 5 آذرماه

5- اخذ پيش بيني بودجه واحدهاي تابعه و بررسي و اصلاح آن

تا 20 ديماه

6- ارسال بودجه واحدهاي تابعه به دفاتر برنامه ريزي حوزها جهت بررسي و اعلام نظر

تا 30 ديماه

7- اخذ نظرات و پيشنهادات حوزه‌ها                                 

تا 15 بهمن ماه

8- جمع بندي نظرات و اصلاحات انجام شده و تهيه پيش نويس ماده واحده بودجه

تا 30 بهمن ماه

9- ارائه ماده واحده بودجه به رئيس جهاد دانشگاهي جهت طرح در هيات امناء

تا 5 اسفند ماه

10- تصويب نهايي ماده واحده بودجه توسط هيات امناء و ابلاغ آن

تا 25 اسفند ماه

 

 

فرآيند بودجه ريزي دولتي در جهاددانشگاهي

 

 

 

یکشنبه, 01 مرداد 1396

آمار بازديدكنندگان


امروز272
دیروز694
هفتگی3558
ماهیانه13072
کل525055
Joomla visitor tracking and live stats